Komentarz do rynku polskiego: IV kwartał 2009

Warszawa po raz kolejny w gronie europejskich liderów, wyprzedzając nawet Londyn. Oferta PGE Polskiej Grupy Energetycznej największym IPO w Europie w całym 2009 roku

W czwartym kwartale 2009 r. GPW w Warszawie była pierwszym rynkiem w Europie pod względem liczby IPO oraz drugim (po NYSE Euronext) pod względem wartości ofert, wyprzedzając m.in. rynek londyński i luksemburski. W okresie od października do grudnia na warszawskim parkiecie miało miejsce 16 IPO (sześć na rynku głównym oraz 10 na NewConnect). Nie odnotowano żadnej oferty spółki zagranicznej.

Liczba debiutów spadła w porównaniu do analogicznego okresu roku poprzedniego, kiedy to miało miejsce 23 IPO, w tym sześć na rynku głównym GPW. Nastąpił natomiast wzrost w stosunku do poziomu odnotowanego w trzecim kwartale 2009 r., kiedy to odnotowano 9 IPO, w tym zaledwie jedną ofertę na rynku głównym. Dzięki wyższej niż w poprzednich kwartałach aktywności zarówno na rynku głównym (liczba debiutów w czwartym kwartale była równa łącznej liczbie IPO w pozostałych trzech kwartałach 2009 r.) jak i na NewConnect, pod względem liczby debiutów warszawski rynek uplasował na pierwszym miejscu w Europie, zarówno w ostatnim kwartale, jak również w całym
2009 r.

Pod względem wartości ofert rynek warszawski również należał do wiodących w Europie. W czwartym kwartale 2009 r. ustępował jedynie rynkowi NYSE Euronext, a w całym 2009 r. zajął trzecie miejsce (za NYSE Euronext i rynkiem londyńskim). Łączna wartość ofert, która wyniosła 1.454 mln euro (co stanowiło 29% wartości wszystkich ofert odnotowanych na najważniejszych giełdach europejskich w tym okresie), wzrosła zarówno w porównaniu do analogicznego okresu roku poprzedniego (555 mln euro), jak i w stosunku do trzeciego kwartału 2009 r. (zaledwie 8 mln euro). Na tak znaczący wzrost największy wpływ miało przede wszystkim IPO największego w Polsce koncernu energetycznego – PGE Polskiej Grupy Energetycznej. Wartość tej oferty stanowiła 97% łącznej wartości wszystkich IPO przeprowadzonych na warszawskim parkiecie w czwartym kwartale 2009 r. Pozostałe oferty przeprowadzone na rynku głównym warszawskiej giełdy miały już bez porównania mniejszą wartość – poza IPO spółki Arctic Paper (39 mln euro) wartość żadnej z ofert nie przekroczyła 5 mln euro. W jednym przypadku (Asseco South Eastern Europe) miało miejsce jedynie dopuszczenie akcji do obrotu giełdowego. Z kolei na rynku NewConnect średnia wartość ofert wyniosła zaledwie 0,2 mln euro (wobec 0,5 mln euro w trzecim kwartale 2009 r.), a żadna z debiutujących na NewConnect spółek nie pozyskała więcej niż 0,4 mln euro. Miniony kwartał okazał się dla NewConnect najlepszym w całym 2009 r. pod względem liczby debiutujących spółek, jednak pod względem łącznej wartości ofert był najsłabszym kwartałem w dotychczasowej historii rynku alternatywnego.

Filip Gorczyca, menedżer w zespole ds. rynków kapitałowych PwC, w następujący sposób skomentował te wyniki:

„Miniony kwartał był bez wątpienia udanym okresem dla polskiego rynku kapitałowego. Warszawska giełda po raz kolejny uplasowała się na czołowym miejscu w Europie zarówno pod względem liczby, jak i wartości IPO. Oferta publiczna PGE była największym pod względem wartości IPO w Europie nie tylko w czwartym kwartale, ale i w całym 2009 r. Wraz z ofertami wtórnymi spółek już notowanych na rynku, w tym przede wszystkim emisją akcji PKO BP o wartości 5,1 mld zł, przyczyniło się to do znaczącego wzrostu kapitalizacji warszawskiego parkietu. Dzięki temu pozycja GPW wśród giełd europejskich uległa dalszemu umocnieniu”.

Z danych zebranych przez PwC wynika, że w obliczu poprawiającej się sytuacji na giełdzie i przeprowadzonych pomyślnie w 2009 r. dużych ofert publicznych (m.in. PGE), zainteresowanie spółek debiutem na warszawskim parkiecie może znacząco wzrosnąć w nadchodzących miesiącach. Przyczynić się do tego powinny zarówno kolejne planowane duże oferty spółek Skarbu Państwa, jak i podmiotów z sektora prywatnego.

Odnosząc się do perspektyw i zmian na rynku w najbliższym czasie, Jacek Socha, partner i wiceprezes PwC w Polsce, dodał:

„Mimo poprawiającej się koniunktury i dość licznych zapowiedzi spółek, w najbliższym okresie nie można jeszcze spodziewać się tak dużej liczby debiutów jak w roku 2007 czy 2008. Natomiast rok 2010 może okazać się dla warszawskiego parkietu rekordowy pod względem wartości IPO. Jeżeli przeprowadzone zostaną planowane oferty takich spółek jak PZU, Tauron Polska Energia, Polkomtel czy wreszcie samej GPW, w znaczącym stopniu wpłynie to na kapitalizację warszawskiej giełdy i wartość realizowanych obrotów, a w konsekwencji umocni pozycję GPW wśród innych europejskich rynków. Należy bowiem pamiętać, że dla rozwoju rynku o wiele ważniejsza jest wartość IPO niż ich liczba. Duża liczba wielkich ofert (zarówno prywatyzacyjnych, jak i przeprowadzanych przez podmioty z sektora prywatnego) zapewniłaby ponadto możliwość dywersyfikacji portfeli Otwartym Funduszom Emerytalnym, a także wpłynęła na wzrost aktywności inwestorów indywidualnych, podobnie jak to miało miejsce w przypadku oferty PGE. Warto także nadmienić, iż w okresie spowolnienia na rynku inwestorzy zaczęli baczniej przyglądać się debiutującym spółkom i można oczekiwać, że ta tendencja zostanie utrzymana. Miejmy nadzieję, że doprowadzi to do trwałej poprawy jakości prospektów emisyjnych, a szanse na pomyślne przeprowadzenie oferty będą mieli wyłącznie emitenci, którzy przedstawią inwestorom spójną i jasną strategię dalszego rozwoju”.