Spółki z sektora energetycznego i zasobów naturalnych pozyskały z rynku znaczną część kapitału i w drugim kwartale 2008 r. okazały się być wyjątkami na przeżywającym kryzys europejskim rynku pierwszych ofert publicznych (Initial Public Offering – IPO). Najnowsze kwartalne zestawienie PwC dotyczące debiutów giełdowych (IPO Watch Europe), badające zarówno liczbę, jak i wartość IPO na najważniejszych giełdach europejskich, wskazuje na gwałtowny spadek liczby debiutów w Europie w drugim kwartale 2008 r. w porównaniu z analogicznym okresem roku poprzedniego. W okresie od kwietnia do czerwca 2008 r. na europejskich rynkach miały miejsce 132 IPO, co stanowi nieco ponad połowę poziomu odnotowanego w drugim kwartale 2007 r. (258 IPO). W porównaniu z pierwszym kwartałem 2008 r z 72 IPO obserwujemy znaczący wzrost liczby debiutów, co jednak odpowiada ogólnej tendencji, zgodnie z którą drugi kwartał cechuje większa aktywność na rynku IPO.
Łączna wartość ofert odnotowanych na najważniejszych rynkach europejskich w drugim kwartale 2008 r. wyniosła 9.424 mln euro, co oznacza znaczący spadek w porównaniu do 28.000 mln euro w analogicznym okresie roku ubiegłego. Największym IPO była przeprowadzona na NYSE Euronext oferta portugalskiej spółki z sektora energii odnawialnej EDP Renováveis SA (1.566 mln euro). Na drugim miejscu uplasowała się oferta czeskiej spółki z sektora wydobywczego, New World Resources (1.390 mln euro), przeprowadzona jednocześnie w Londynie, Warszawie i Pradze.
Pomimo niekorzystnej sytuacji rynkowej, europejskie giełdy w dalszym ciągu przyciągały spółki spoza Europy. W drugim kwartale 2008 r. odnotowano 33 międzynarodowe IPO o łącznej wartości 3.497 mln euro, co stanowi spadek zarówno liczby debiutów, jak i łącznej wartości ofert w porównaniu do analogicznego okresu roku ubiegłego, kiedy to miało miejsce 39 ofert o łącznej wartości 8.794 mln euro. IPO spółek spoza Europy stanowiły 25% liczby debiutów oraz 37% łącznej wartości ofert przeprowadzonych na rynkach europejskich wobec udziału w łącznej wartości IPO na poziomie 31% odnotowanego w analogicznym okresie roku ubiegłego.
Richard Weaver, partner w grupie ds. rynków kapitałowych w PwC w Londynie, stwierdził:
“W drugim kwartale 2008 r. liczba debiutów na rynkach europejskich spadła o połowę, a wartość ofert o około dwie trzecie w porównaniu z analogicznym okresem roku ubiegłego. Pozytywnymi wydarzeniami były jednak duże oferty spółek z sektora energetycznego i zasobów naturalnych. Wśród rynków europejskich w dalszym ciągu dominował Londyn, gdzie wartość ofert osiągnęła ponad połowę łącznej wartości wszystkich IPO w Europie. Rynek londyński był również najczęściej wybieranym miejscem debiutu przez spółki spoza Europy – przeprowadzono tam 24 spośród 33 ofert międzynarodowych odnotowanych na rynkach europejskich.”
Pod względem wartości IPO największym rynkiem w tym kwartale był Londyn, na którym łączna wartość ofert wyniosła 6.298 mln euro, w porównaniu do 14.808 mln euro w analogicznym okresie roku ubiegłego. Giełda londyńska była jednak jedną z tych, które najbardziej odczuły niestabilność na rynkach finansowych – wartość ofert przeprowadzonych w drugim kwartale 2008 r. wyniosła zaledwie 43% wartości IPO z analogicznego okresu roku ubiegłego.
Londyn dominował również pod względem liczby debiutów – udział tego rynku w łącznej liczbie europejskich IPO wyniósł 35% –co jednak oznacza spadek w porównaniu z 39% odnotowanymi w drugim kwartale 2007 r. W pierwszej połowie 2008 r. drugim rynkiem w Europie pod względem liczby debiutów okazała się Warszawa, gdzie w pierwszym i drugim kwartale przeprowadzono odpowiednio 25% i 28% wszystkich europejskich IPO. Tak znaczący wzrost udziału rynku warszawskiego w łącznej liczbie debiutów jest w znacznym stopniu skutkiem aktywności na uruchomionym niespełna rok temu alternatywnym rynku NewConnect, który co do zasady przyciąga mniejsze oferty.
Aktywność na londyńskim rynku AIM spadła z poziomu 65 IPO o łącznej wartości 3.327 mln euro w drugim kwartale 2007 r. do 23 IPO o łącznej wartości 699 mln euro odnotowanych w analogicznym okresie bieżącego roku.
Tom Troubridge, szef grupy ds. rynków kapitałowych w PwCw Londynie, dodał:
“Biorąc pod uwagę obecną trudną sytuację na rynku, jest mało prawdopodobne, by aktywność w zakresie IPO w Europie wzrosła znacząco przed 2009 rokiem. Aktywność na rynku w miesiącach letnich, jest tradycyjnie niższa, a w tym roku może być mniejsza niż zazwyczaj. Nie jest to zaskoczeniem, gdyż sytuacja na rynku IPO odzwierciedla ogólną kondycję rynków kapitałowych, które obecnie przeżywają kryzys.”
W drugim kwartale 2008 r. 33 spółki spoza Europy wybrały jako miejsce debiutu rynki europejskie. Rynek AIM przyciągnął 13 IPO tego typu o łącznej wartości 351 mln euro. Na innym londyńskim rynku, PSM, odnotowano jedną międzynarodową ofertę – pakistańskiej spółki Lucky Cement Ltd o wartości 71 mln euro. Z kolei na londyńskim rynku głównym miało miejsce 10 IPO spółek spoza Europy o łącznej wartości 3.021 mln euro, wśród nich m.in. oferty meksykańskiej spółki wydobywczej Fresnillo Plc oraz Global Investment House, spółki z sektora finansowego z Kuwejtu. Na rynku w Luksemburgu odnotowano sześć ofert Globalnych Kwitów Depozytowych (Global Depositary Receipt – GDR) spółek indyjskich o łącznej wartości 49 mln euro.
Warszawska GPW była w drugim kwartale 2008 r., drugim największym rynkiem w Europie zarówno pod względem liczby debiutów, jak i wartości ofert. W Warszawie odnotowano 37 IPO o łącznej wartości 1.890 mln euro, w tym ofertę spółki New World Resources, którą przeprowadzono również na giełdach w Londynie i w Pradze. Aktywność na rynku wzrosła w porównaniu z analogicznym okresem roku ubiegłego, kiedy to odnotowano 19 IPO o łącznej wartości 960 mln euro.
Trzecim największym rynkiem w Europie pod względem liczby debiutów i wartości ofert był NYSE Euronext z 15 IPO o łącznej wartości 1.615 mln euro. Aktywność na tym rynku spadła w porównaniu do drugiego kwartału 2007 r., kiedy to odnotowano 38 IPO o łącznej wartości 2.008 mln euro.
Na Deutsche Börse w drugim kwartale 2008 r. miało miejsce osiem IPO o łącznej wartości 330 mln euro, co oznacza spadek zarówno liczby, jak i łącznej wartości ofert w porównaniu z analogicznym okresem roku ubiegłego, kiedy to odnotowano 17 IPO o łącznej wartości 3.018 mln euro.
Na OMX miało miejsce 10 IPO o łącznej wartości 178 mln euro, co stanowi znaczący spadek w porównaniu do 40 IPO o łącznej wartości 1.638 mln euro odnotowanych w drugim kwartale 2007 r.
W Luksemburgu w drugim kwartale 2008 r. miało miejsce sześć IPO o łącznej wartości 49 mln euro, co oznacza wzrost liczby przy jednoczesnym spadku łącznej wartości ofert w porównaniu do analogicznego okresu roku ubiegłego, kiedy to miały miejsce cztery IPO o łącznej wartości 614 mln euro.
Na giełdach w Oslo – Børs oraz Axess, przeprowadzono łącznie sześć IPO o łącznej wartości 28 mln euro, co oznacza znaczący spadek zarówno liczby, jak i łącznej wartości ofert w porównaniu do analogicznego okresu roku ubiegłego, kiedy to miało miejsce 15 IPO o łącznej wartości 667 mln euro.
Na rynkach amerykańskich nastąpił spadek aktywności w zakresie IPO, zarówno w porównaniu do poprzedniego kwartału, jak i analogicznego okresu roku ubiegłego. Łącznie odnotowano zaledwie 17 IPO o wartości 3.447 mln euro w porównaniu do 25 IPO o łącznej wartości 15.588 mln euro w pierwszym kwartale 2008 r. oraz do 79 IPO o łącznej wartości 15.638 mln euro w drugim kwartale 2007 r. Należy zauważyć, że duży udział w łącznej wartości ofert na rynkach amerykańskich w pierwszym kwartale 2008 r. miała przeprowadzona na NYSE oferta spółki Visa Inc o wartości 11,5 mld euro (17,9 mld dolarów), stanowiąca największe IPO w historii amerykańskiego rynku kapitałowego.
W pierwszych sześciu miesiącach 2008 r. w Chinach kontynentalnych odnotowano 58 IPO o łącznej wartości 8.314 mln euro w porównaniu do 50 IPO o łącznej wartości 14.912 mln euro w analogicznym okresie roku ubiegłego. W Hongkongu w pierwszej połowie 2008 r. miało miejsce 23 IPO w porównaniu do 34 IPO w pierwszych sześciu miesiącach 2007 r. Łączna wartość ofert wyniosła 4.215 mln euro, co oznacza spadek o 51% w porównaniu z analogicznym okresem roku ubiegłego.
Więcej: