Choć unijny akt w sprawie sztucznej inteligencji1 (AI Act) obowiązujące bezpośrednio w państwach Unii Europejskiej, a jego niektóre przepisy są już stosowane od blisko roku, to wciąż brakuje krajowych rozwiązań wykonawczych, które pozwalałyby na pełne stosownie tej unijnej regulacji w Polsce.
To jednak niedługo się zmieni, ponieważ projekt ustawy o systemach sztucznej inteligencji został skierowany do Stałego Komitetu Rady Ministrów. Po ukończeniu pracy legislacyjnych w ramach Rządu, projekt zostanie skierowany do prac sejmowych, a następnie na biurko Prezydenta RP.
Przypomnijmy, że polska ustawa będzie regulować przede wszystkim:
Organ nadzoru rynku AI w Polsce
Sankcje administracyjne – kary za naruszenia niektórych przepisów AI Act
Postępowanie kontrolne oraz obsługę skarg
Postępowanie w przypadku incydentów, m.in. obowiązek zgłaszania poważnych błędów lub awarii systemów AI
Rozwiązania, mające na celu wsparcie innowacji (m.in. regulatory sandbox)
Jest to więc ostatni dzwonek by przeanalizować strukturę organizacyjną, jasno określić odpowiedzialności w obszarze stosowania systemów AI oraz zadbać o zgodność z regulacjami dotyczącymi bezpiecznej sztucznej inteligencji.
Postęp w pracach nad polską ustawą zbiegł się w czasie z opublikowaniem przez Komisję Europejską tzw. cyfrowego Omnibusa2, czyli propozycją uproszczenia regulacji dotyczących rynków cyfrowych, w tym RODO3 czy właśnie AI Actu.
W zakresie uproszenia wymogów AI Aktu, Komisja proponuje, między innymi, by przepisy o systemach wysokiego ryzyka, które mają rozpocząć obowiązywanie 2 sierpnia 2026 r., zostały wprowadzone dopiero po udostępnieniu narzędzi wsparcia dla firm. A ponadto:
Więcej ulg dla biznesu – uproszczenia dla MŚP zostaną rozszerzone na małe spółki o średniej kapitalizacji, w tym prostsze wymogi dokumentacji technicznej.
Więcej przestrzeni na innowacje – rozszerzenie dostępu do piaskownic regulacyjnych, w tym uruchomienie piaskownicy na poziomie UE od 2028 r. oraz więcej testów w realnych warunkach, szczególnie w kluczowych branżach, jak motoryzacja.
Silniejszy nadzór i mniej chaosu – wzmocnienie kompetencji Urzędu ds. Sztucznej Inteligencji i scentralizowanie kontroli nad systemami opartymi na uniwersalnych modelach AI, co ograniczy fragmentację zarządzania.
Nowy pakiet legislacyjny trafi teraz do Parlamentu Europejskiego i Rady, co oznacza, że jego ostateczny kształt może ulec istotnym zmianom. Zachęcamy do śledzenia aktualności publikowanych przez PwC Legal, aby być na bieżąco z najnowszymi informacjami w tym obszarze.
Źródła:
1. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=CELEX:32024R1689
2. https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/library/digital-omnibus-regulation-proposal
3. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=celex:32016R0679
Counsel, Radca Prawny, PwC Polska